Pomoce:
- butelka
- ciężarek (np. kamień)
- marker
- lejek
- strzykawka z miarką
Deszczomierz służy do ustaleń mających miejsce opadów deszczu w czasie minionym (nie jest to urządzenie prognozujące).
Do jego wykonania nie potrzeba skomplikowanej aparatury. Wystarczy plastikowa butelka przecięta w połowie (np. gorącym nożem). Następnie warto włożyć do niej kamień (ciężarek), który na wietrze nie pozwoli butelce się przewrócić na wietrze.
Tak przygotowany deszczomierz już jest gotowy – w znaczeniu – zbiera wodę. Jednak, aby można było zmierzyć ile wody spadło należy najpierw wprowadzić miarkę – czyli w równy sposób mierzenia ilości wody, które zgromadziła się w pojemniku (znalazła się w lejku i przez otwór dostała się do pojemnika). Oczywiście, im mniejsza miara tym więcej linii i więcej liczenia (ale miara dokładniejsza). Należy pamiętać, że zaznaczanie równych odległości między poziomami wody (wlanymi za pomocą miarki – strzykawki) należy dokonywać przy włożonym do środka kamieniu (na zdjęciu już został wyjęty!!).
Teraz najważniejsze – powiedziałem, że mierzymy wodę, ale przecież w prawdziwych miarkach mówi się o opadzie na metr kwadratowy (m2). Oznacza to, że opad mierzy się znacznie większym otworem niż otwór lejka. Metr kwadratowy to w rzeczywistości powierzchnia o wielkości 1 m na 1 m. Tak więc, aby obliczyć ile wody wpadło do butelki można zrobić dwie rzeczy: znaleźć lejek tej wielkości (co raczej jest nie wykonalne) albo zastosować przelicznik: jeśli nasz lejek ma wielkość 10 cm na 10 cm to należy opad przemnożyć przez 100, a więc na przykład: 100 x 150 ml = 15000 ml = 15 l na m2. Analogicznie jeśli lejek ma przekrój koła (wzór na średnicę koła: 2[pi]r).
Średnia roczna opadów w Polsce to 15 – 17 mm, a więc 15 – 17 litrów na metr kwadratowy. Tak więc podany przykład dotyczy rocznego opadu, niemniej jednak pokazuje to jak istotne jest przygotowanie narzędzia z małymi wartościami pomiarowymi rzędu miarka 10 ml. Proponuję, aby pracując z dziećmi przelewać wodę z pojemnika deszczomierza do pojemnika z gotową podziałką. Najlepiej wybrać taki, który ma niewielkie jednostki pomiarowe, rzędu co 10 ml. Przelewając wodę możemy z większą dozą pewności ustalić wartość pomiaru opadu deszczu.
Można stosować własne lejki
